0229 58 12 32
  Niet beschikbaar

Sluiten  

Hartog is dé specialist in ruwvoer en krachtvoer

paardengebit

Oudere paarden deel 2: Het paardengebit: hoe werkt het?

Paarden hebben eerst, net als mensen, melktanden, deze tanden zijn wit van kleur. Na wisselen komen de permanente tanden tevoorschijn, deze zijn meer geel van kleur. Een paard begint met wisselen als hij tweeënhalf jaar oud is en is klaar rond zijn vijfde levensjaar. Een volwassen paard heeft twee soorten tanden namelijk snijtanden en kiezen. Deze tanden bestaan weer uit drie lagen, dentine (tandbeen), glazuur en cement.

Hoeveel tanden heeft een paard?

Een paard heeft 12 snijtanden en 24 kiezen en dus in totaal 36 tanden. Naast snijtanden en kiezen kunnen paarden, vooral hengsten en ruinen, ook tot wel vier hengstentanden hebben. Hengstentanden worden ook wel haaktanden of hoektanden genoemd. Daarnaast worden veel paarden geboren met één of twee wolfstanden. Waardoor het totale aantal van 36 op kan lopen tot 42 in totaal.

De tanden van een paard groeien hun hele leven door. En dat is maar goed ook aangezien de tanden slijten door het vele kauwen (een paard is een trickle feeder). Maar een klein gedeelte van de tand steekt boven het tandvlees uit, de kroon. In het tandvlees groeit de tand continu zodat het versleten stukje vervangen kan worden. Het gedeelte van de tand in het tandvlees is een stuk langer dan de kroon. Genoeg ruwvoer is dus niet alleen belangrijk voor speekselproductie voor de maag maar ook omdat het gebit aangepast is op continu kauwen. De kiezen van een paard zijn heel erg belangrijk. Paarden kauwen ten opzichte van koeien minder vaak. Koeien kunnen de voeding herkauwen, paarden kauwen gras en ander ruwvoer maar één keer. De kiezen moeten dus in één kauwbeurt het ruwvoer zodanig vermalen dat het geschikt is voor verdere vertering.

Wist je dat de bovenste kaak van een paard wijder is dan de onderste kaak? Dit is nodig om licht ronddraaiende kauwbewegingen te maken.

Hartog-lucerne-mix-digest-natuurlijke-oplossing-maagproplemen-darmproblemen

Complete Care Senior

Ontdek de 5 unieke eigenschappen van 5* Star Complete Care Senior ruwvoermix voor oude paarden! Uitermate geschikt voor: ✓oude paarden, ✓paarden met gebitsproblemen ✓ paarden met ondergewicht.

5* Star Complete Care met 5 unieke eigenschappen:

  • Uitermate geschikt voor senioren, paarden met verminderd kauwvermogen en revaliderende paarden
  • Zeer smakelijk en compleet ruwvoer (vervanger van ruw- én krachtvoer)
  • Verrijkt met balancer die bestaat uit vitaminen, mineralen en (organisch gebonden) sporenelementen

Paardengebit Leeftijd

Als de leeftijd van een paard onbekend is worden de tanden gebruikt om een indicatie te geven. Punten waar dan naar gekeken wordt is bijvoorbeeld of het paard al helemaal gewisseld heeft. Als dat niet het geval is zal het paard waarschijnlijk 5 jaar of jonger zijn. Maar daarnaast kan het gebit van een paard ook verklappen wanneer het paard ouder is. Het gebit van oude paarden is te herkennen aan de gele kleur, uitgegroeide tanden, en verschillende tandproblemen bij paarden zoals spleten tussen tanden, ontbrekende of losse tanden, en gladde kiezen.

Wat de leeftijd van het paard ook is, het is belangrijk dat het gebit jaarlijks door een gecertificeerde paardentandarts wordt gecontroleerd. Een paardentandarts is een beschermde titel, de titel paardengebitsverzorger is niet beschermd. Dat betekent dat iedereen zichzelf gebitsverzorger mag noemen. Paarden kunnen veel ongemak ervaren door afwijkingen aan het paardengebit. Aandoeningen aan het paardengebit zijn bijvoorbeeld haken aan het kiezen, wolfstanden, kieswortelontsteking en scherpe randen. Een paard kan op verschillende manieren tonen dat hij last heeft van zijn gebit, bijvoorbeeld: 

  • Protest tijdens het rijden 
  • Niet meer willen eten 
  • Proppen maken van het eten 
  • Uiteindelijk afvallen (vermageren)

Meer lezen over oudere paarden? Lees in deel 3 meer over het gebit van oudere paarden

Deel 4: oude paarden aan laten komen en op gewicht houden
Deel 5: Hormoonhuishouding van het paard
Deel 6: Ziekte door veranderende hormoonhuishouding
Deel 7: Slecht humeur door stilstaan
Deel 8: Pijn bij paarden door slijtage
Deel 9: Verminderde darmwerking bij oudere paarden
Deel 10: Het voeren van oude paarden

paard gebit

Oudere paarden deel 3: Het gebit van oude paarden

Oudere paarden hebben kwaaltjes, helaas geldt dit ook voor het gebit. Oude paarden met een slecht gebit die proppen maken of uit hun mond stinken zijn geen uitzondering. De tanden van paarden groeien hun hele leven door. Omdat paarden nu ouder worden dan in de natuur kan het zijn dat een paard nog jaren leeft terwijl de tanden zijn uitgegroeid, dit veroorzaakt de nodige complicaties. Het gedeelte van de tand in het tandvlees is dan heel erg kort, soms zo kort dat de tand in zijn geheel uit de mond valt. 

Gebitsproblemen oudere paarden 

Een tand kan ook los komen te zitten, wat erg vervelend is voor het paard. Als een paard enkele of meerdere tanden is verloren kunnen de overige tanden uit elkaar gaan staan. In de vrijgekomen ruimte kan zich voer ophopen wat erge stank kan veroorzaken en het risico op ontstekingen aan het tandvlees vergroot. Daarnaast kan het ruwe oppervlak van de kiezen dusdanig slijten dat het glad wordt en daardoor niet meer functioneert voor het malen van ruwvoer. Voer dat niet goed genoeg gekauwd is kan minder goed worden verteerd, het paard kan de voedingstoffen uit het verstrekte rantsoen daardoor niet optimaal benutten. Het oude paard zal dan een aangepast rantsoen moeten krijgen om alle benodigde voedingstoffen voldoende binnen te krijgen. Dit geldt vooral in de winter aangezien mals gras makkelijker voor een oud paard te kauwen is dan hooi of voor voordroogkuil. Tevens maakt een oud paard minder kauwbewegingen door slijtage of door het verliezen van spierkracht in de kaak. Hierdoor maakt het paard minder speeksel aan waardoor de voedselbrij minder goed door het maag- darmkanaal passeert. Het is voor oude paarden extra belangrijk om regelmatig gecontroleerd te worden door een gecertificeerde paardentandarts. Bij oude paarden wordt vaak aangeraden om ze twee keer per jaar na te laten kijken in plaats van jaarlijks.

Hartog-lucerne-mix-digest-natuurlijke-oplossing-maagproplemen-darmproblemen

Complete Care Senior

Ontdek de 5 unieke eigenschappen van 5* Star Complete Care Senior ruwvoermix voor oude paarden! Uitermate geschikt voor: ✓oude paarden, ✓paarden met gebitsproblemen ✓ paarden met ondergewicht.

5* Star Complete Care met 5 unieke eigenschappen:

  • Uitermate geschikt voor senioren, paarden met verminderd kauwvermogen en revaliderende paarden
  • Zeer smakelijk en compleet ruwvoer (vervanger van ruw- én krachtvoer)
  • Verrijkt met balancer die bestaat uit vitaminen, mineralen en (organisch gebonden) sporenelementen

Mijn oude pony is mager

Senioren muesli’s, seniorenvoer en slobbers bevatten vaak energie in de vorm van suikers en zetmeel. Dit sluit niet aan bij de behoefte van oude paarden, dit wordt uitgelegd in Oudere paarden deel 4 oude paarden aan laten komen en op gewicht houden . Hartog 5* Complete Care Senior, (geweekte) Grasbrokken en of Luzernebrokken zijn gezondere en vezelrijkere optie. 

Voer voor oude magere paarden

De Hartog 5* Complete Care Senior is een compleet en fijn gehakseld ruwvoeder met balancer. De balancer bestaat uit vitaminen, mineralen, organisch gebonden sporenelementen en aminozuren. Het is nog fijner gehakseld dan de Hartog Gras-mix zodat zelfs paarden met ernstige gebitsproblemen de voordelen van ruwvoer nog kunnen benutten. De Hartog 5* Complete Care Senior biedt het oudere paard veel energie uit onder andere vetzuren zoals lijnzaad en een gevarieerd aminozurenpatroon.   

Meer lezen over oudere paarden? Deel 4 gaat over oudere paarden aan laten komen en op gewicht houden

Deel 5: Hormoonhuishouding van het paard
Deel 6: Ziekte door veranderende hormoonhuishouding
Deel 7: Slecht humeur door stilstaan
Deel 8: Pijn bij paarden door slijtage
Deel 9: Verminderde darmwerking bij oudere paarden
Deel 10: Het voeren van oude paarden

Hormoonhuishouden paard

Oudere paarden deel 5: Hormoonhuishouding van het paard

Geslachtshormonen bij het paard 

Een merrie wordt hengstig, oftewel vruchtbaar. Tijdens de hengstigheid overheerst het hormoon oestrogeen. Niet alleen oestrogeen speelt een rol bij de vruchtbaarheid van merries, tijdens de cyclus spelen meerdere hormonen een rol. Een merrie wordt ongeveer elke drie weken hengstig. Bij merries is de vruchtbaarheid seizoensgebonden. Als de dagen langer worden wordt er meer Gonadotroop Releasing Hormoon (GnRH) afgegeven. GnRH zorgt vervolgens voor de productie van follikelstimulerend hormoon (FSH) en luteïniserend hormoon (LH), bij een eventuele dekking wordt er nog progesteron (drachtigsheidshormoon) aangemaakt. Wanneer een merrie gestald wordt in een warme maar vooral lichte stal kan ze in de winter ook hengstig worden. Met deze verschillende hormoon pieken en dalen is het dan ook niet gek dat dit invloed kan hebben op de gemoedstoestand van een merrie. Een hengst maakt testosteron aan. Hengsten die gecastreerd worden maken een verandering door in hun hormoonhuishouding. Castratie schakelt namelijk de testosteronproductie van het paard uit. Testosteron is verantwoordelijk voor de ontwikkeling van typische lichaamskenmerken/ exterieurmatige van een hengst zoals een grote gespierde hals en een royaler gespierd lichaam. Testosteron is ook de oorzaak van het typische hengstengedrag zoals dominantie, bijten, dekgedrag en afgeleid zijn in het bijzijn van merries. Na castratie wordt het gedrag van het paard, nu een ruin, constanter en rustiger. Ruinen zijn niet vruchtbaar en hebben door de verminderde testosteron productie meer aanleg op overgewicht.  

Hormonen zijn verantwoordelijk voor heel veel processen 

Zo gaat verharen ook onder invloed van hormonen, dit hormoon wordt gemaakt in de hypofyse en veroorzaakt ook dat een paard vetreserves kan aanleggen voor de winter. Wanneer in de hersenen een verandering in daglengte wordt geregistreerd wordt het proces in gang gezet. De schildklier van het paard maakt verschillende hormonen aan die functies hebben bij de stofwisseling, de bloeddruk, het hartritme en de spijsvertering. Ook de bloedsuikerspiegel wordt constant gehouden door hormonen, namelijk insuline en glucagon, deze hormonen worden gemaakt in de alvleesklier.

Bij een schrikreactie en tijdens stress komen de hormonen adrenaline, noradrenaline en cortisol vrij in het lichaam, deze hormonen worden gemaakt in de bijnieren. Adrenaline zorgt ervoor dat de hartslag en ademhaling versnellen, de pupillen groter worden en de bloedvoorziening wordt verplaatst van het verteringsstelsel naar spieren. Er zijn dus vele organen die hormonen produceren en vele processen die onder invloed staan van hormonen.

Hartog-lucerne-mix-digest-natuurlijke-oplossing-maagproplemen-darmproblemen

Complete Care Senior

Ontdek de 5 unieke eigenschappen van 5* Star Complete Care Senior ruwvoermix voor oude paarden! Uitermate geschikt voor: ✓oude paarden, ✓paarden met gebitsproblemen ✓ paarden met ondergewicht.

5* Star Complete Care met 5 unieke eigenschappen:

  • Uitermate geschikt voor senioren, paarden met verminderd kauwvermogen en revaliderende paarden
  • Zeer smakelijk en compleet ruwvoer (vervanger van ruw- én krachtvoer)
  • Verrijkt met balancer die bestaat uit vitaminen, mineralen en (organisch gebonden) sporenelementen

Hormoonhuishouding oude paarden 

Merries komen niet zoals mensen in de overgang of menopauze. Wel kunnen ze door ouderdom onvruchtbaar raken, dit kan komen door een verouderde baarmoeder of eierstokken. Andere paarden ziektes die worden veroorzaakt door een verstoring in de hormoonhuishouding zijn: 

  • PPID (Cushing) 
  • Insuline resistentie (IR)
  • Equine metabolic syndrome (EMS)   

Oude paarden ondersteunen met kruiden bij een verstoorde hormoonhuishouding 

Om het paard te ondersteunen is het belangrijk een paard op een gezond gewicht te houden, zowel onder- als overgewicht moet vermeden worden. Daarnaast zijn er kruiden die paarden, met bijvoorbeeld cushing, kunnen ondersteunen. De Hartog 5* Complete Care Senior bevat een kruidenmelange speciaal afgestemd op het oude paard. De samenstelling van de kruidenmelange helpt onder andere het paard de hormoonhuishouding te reguleren. De Hartog 5* Complete Care Senior is door de toegevoegde kruiden niet alleen een compleet voeder op gebied van vezels, vitamine en mineralen maar er is ook een supplement in verwerkt.

Het volgende artikel deel 6 gaat over ziektes door veranderingen in de hormoonhuishouding
Deel 7: Slecht humeur door stilstaan
Deel 8: Pijn bij paarden door slijtage
Deel 9: Verminderde darmwerking bij oudere paarden
Deel 10: Het voeren van oude paarden

Oudere paarden aanlaten komen

Oudere paarden deel 4: oude paarden aan laten komen en op gewicht houden

Ouder paard fit houden

Wanneer je oude paard mager is of vermagert kan dit veel stress voor de eigenaar opleveren. Je wilt je paard natuurlijk weer snel in een goede conditie krijgen. Maar wat zijn nou verantwoorde dikmakers voor paarden? In het vorige artikel is het gebit van oude paarden en de daarbij horende tekortkomingen besproken. 

Geef je een mager paard krachtvoer of ruwvoer? 

Een mager paard aan laten komen gaat vaak niet zo snel als een eigenaar zou willen. Om het paard op gewicht te houden is het belangrijk het paard minimaal 1 -1,5 kg droge stof uit ruwvoer per 100 kg lichaamsgewicht of liever nog, onbeperkt toegang tot ruwvoer te geven. Kan het paard geen hooi of voordroogkuil meer kauwen denk dan aan gehakseld ruwvoer. Of aan het speciaal voor senioren ontwikkelde Hartog 5* Complete Care Senior. Als je je oude paard ziet vermageren is het aanlokkelijk om extra krachtvoer te gaan voeren. Waarschijnlijk krijgt je paard dit beter weg dan hooi of voordroogkuil. Toch is het niet raadzaam om je paard op deze manier te laten aankomen. Standaard krachtvoer levert namelijk energie in de vorm van suikers en zetmeel. Deze vorm van snel vrijkomende energie, sluit niet aan bij de behoefte van oude paarden. Krachtvoer moet gebruikt worden om te korten in het ruwvoer aan te vullen. Denk hierbij aan vitamines, mineralen of extra energie voor het leveren van prestaties. Wanneer een paard te veel krachtvoer krijgt in verhouding tot arbeid dat het moet verrichten wordt de kans op stofwisselingsziektes zoals Insulineresistentie (IR) vergroot.

Senioren paardenvoer

De Hartog 5* Complete Care Senior is een compleet voeder op basis van ruwvoer, hier hoeft geen krachtvoer of ruwvoer naast gevoerd te worden. Oude paarden hebben meer baat bij langzaam vrijkomende energie. Langzaam vrijkomende energie veroorzaakt namelijk geen pieken en dalen in de bloedsuikerspiegel maar geeft een meer constante afgifte aan energie. Bronnen van langzaam vrijkomende energie zijn vetten (olie) en vezels (ruwvoer). Daarnaast leveren de bacteriën in de dikke darm van het paard bij de vertering van vezels warmte. Deze warmte kan het paard gebruiken om de lichaamstemperatuur op peil te houden. Een paard dat genoeg ruwvoer krijgt verdoet hierdoor minder energie om zichzelf warm te houden. Ruwvoer is voor oude paarden (net als voor alle andere paarden) de belangrijkste voedingsbron. Genoeg ruwvoer is voor een oud paard niet alleen belangrijk om op gewicht te blijven maar ook voor de maag- en darmgezondheid en het welzijn van het paard.

Hartog-lucerne-mix-digest-natuurlijke-oplossing-maagproplemen-darmproblemen

Complete Care Senior

Ontdek de 5 unieke eigenschappen van 5* Star Complete Care Senior ruwvoermix voor oude paarden! Uitermate geschikt voor: ✓oude paarden, ✓paarden met gebitsproblemen ✓ paarden met ondergewicht.

5* Star Complete Care met 5 unieke eigenschappen:

  • Uitermate geschikt voor senioren, paarden met verminderd kauwvermogen en revaliderende paarden
  • Zeer smakelijk en compleet ruwvoer (vervanger van ruw- én krachtvoer)
  • Verrijkt met balancer die bestaat uit vitaminen, mineralen en (organisch gebonden) sporenelementen

Ruwvoervervanger paard 

Oude paarden hebben daarnaast ook een verhoogde behoefte aan eiwit omdat het lichaam minder goed in staat is eiwit uit het dieet op te nemen. Hierdoor is luzerne een goede aanvulling op het dieet van een ouder paard. Goede bronnen van ruwvoer voor oude paarden met gebitsproblemen zijn gehakseld ruwvoer, vanwege de fijnere structuur hoeft het paard minder te kauwen om de voedingsstoffen op te nemen. Voorbeelden van gehakseld ruwvoer zijn bijvoorbeeld Lucerne-mix, Gras-mix , Compact Gras of het speciaal voor senioren ontwikkelde Hartog 5* Complete Care Senior. De Gras-mix, Compact Gras en de Hartog 5* Complete Care Senior mogen onbeperkt gevoerd worden aan oude paarden. Daarnaast kan ruwvoer in brokvorm, Grasbrok & Luzernebrok, droog of geweekt helpen om o.a. het paard met ernstige gebitsproblemen op gewicht te brengen of te houden. Gras en luzernebrok zijn rijk aan vezels en eiwitten waardoor het een waardevolle en goed opneembare vezelrijke aanvulling van het rantsoen is. Bietenpulp is ook een geschikte ruwvoerbron voor oude (magere) paarden maar veel paarden vinden dit minder smakelijk. De Hartog 5* Complete Care Senior is speciaal ontwikkeld voor paarden met gebitsproblemen en hoeft dus niet geweekt te worden. Daarnaast heeft dit voer het voordeel dat het erg smakelijk is door de toevoeging van zoethout, dit stimuleert paarden die minder eetlust hebben om te eten. In de Hartog 5* Complete Care Senior zit ook bietenpulp verwerkt en voorziet het paard daardoor met de gezonde eigenschappen van bietenpulp en wordt het ook nog graag gegeten.

Weidegang voor oudere paarden

Onbeperkte weidegang voor oude paarden heeft zo zijn voordelen. Zo zorgt weidegang voor beweging wat stimulerend werkt voor de maag- en darmgezondheid. Door het slechter wordende gebit hebben ouder wordende paarden behoefte aan fijner ruwvoer, oude paarden kunnen gras vaak nog erg goed opnemen en kauwen. Gras heeft een droge stofgehalte van +-15%. Door het lage vezelgehalte is het makkelijk verteerbaar en daarnaast bevat het over het algemeen veel voedingswaarde. Door het lage vezelgehalte kunnen oude paarden gras beter kauwen dan bijvoorbeeld hooi of voordroogkuil. Voordroogkuil is voor oude paarden moeilijker te kauwen omdat het taaier is dan hooi. Oude paarden vermageren dan ook vooral in de winter wanneer er in de weide geen gras meer staat en ze afhankelijk zijn van het voer dat ze op stal aangeboden krijgen.

Overgewicht bij paarden voorkomen

Als het gelukt is om het magere paard aan te laten komen is het mogelijk dat het dieet weer iets aangepast moet worden om vervetting te voorkomen. Het is raadzaam eerder het vetgehalte te verlagen dan het vezelgehalte. Om het verteringsstelsel van een ouder paard zo min mogelijk te belasten is het belangrijk geen plotselinge veranderingen in het rantsoen door te voeren, doe dit gedoseerd. Hou het dieet van je paard zo constant mogelijk. Net als bij het aankomen, is bij het op gewicht houden aan te raden het suiker en zetmeel gehalte van het dieet voor oude paarden laag te houden.

Wist je dat de gehakselde ruwvoeders van Hartog minder suikers bevatten dan gemiddeld hooi of voordroogkuil? 

Het volgende artikel deel 5 gaat over de hormoonhuishouding van het paard

Deel 6: Ziekte door veranderende hormoonhuishouding
Deel 7: Slecht humeur door stilstaan
Deel 8: Pijn bij paarden door slijtage
Deel 9: Verminderde darmwerking bij oudere paarden
Deel 10: Het voeren van oude paarden

FaLang translation system by Faboba

Gerelateerde producten

Hartog reviews - Klantervaringen

Hartog reviews - beste paardenvoer

Actie

Actie

Actie

Actie

Actie

Actie

Actie

Actie

Actie

Actie

Actie

Actie

Actie

Actie

Actie

Actie

Actie

Actie

Actie

Actie

Actie